Leven met Crohn: een onzichtbare strijd
In juni 2023 veranderde mijn leven op een manier die ik nooit had verwacht. Op mijn 38ste kreeg ik de diagnose ziekte van Crohn. Enerzijds was er eindelijk een verklaring voor de klachten waarmee ik al een tijd worstelde. Anderzijds begon er een nieuw hoofdstuk vol onzekerheden, aanpassingen en uitdagingen.
In het begin leek het allemaal nog mee te vallen. Ik probeerde mijn leven verder te zetten zoals voordien, met de overtuiging dat het wel zou lukken. Maar gaandeweg besefte ik dat Crohn veel meer is dan af en toe buikpijn of een slechte dag. Het is een ziekte die zich elke dag laat voelen, vaak op momenten waarop anderen er niets van merken.
Mijn ochtenden verlopen zelden zoals ik ze zou willen. Voor ik naar mijn werk kan vertrekken, moet ik meestal twee tot vier keer naar het toilet. Dat betekent vroeger opstaan, voortdurend rekening houden met de tijd en hopen dat mijn darmen eindelijk tot rust komen. Voor velen is de ochtend het begin van een nieuwe dag. Voor mij is het vaak al een eerste uitdaging die ik moet overwinnen.
Bij de specialist komt voeding onvermijdelijk ter sprake. Het advies is meestal goedbedoeld, maar tegelijk erg vaag: "Je zult zelf wel ontdekken wat je wel en niet verdraagt." Dat klinkt eenvoudig, maar in de praktijk is het allesbehalve dat. Zelfs met een eetdagboek blijft het een ingewikkelde puzzel. Het ene moment lijkt een bepaald voedingsmiddel geen problemen te geven, terwijl het een week later toch klachten veroorzaakt. Die voortdurende zoektocht vraagt veel energie. Je bent constant aan het afwegen, uitproberen en opnieuw beginnen. Er bestaat geen handleiding die voor iedereen werkt.
Om de twee weken dien ik mezelf een injectie toe. Het is een routine geworden, al went het nooit helemaal. De prikken zijn venijnig en ik kijk er telkens opnieuw tegenop. Toch herinner ik mezelf eraan dat ik dankbaar mag zijn dat deze behandeling bestaat. Het alternatief zou betekenen dat ik regelmatig een halve dag in het ziekenhuis moet doorbrengen voor een infuus. Ook dat is een afweging die hoort bij leven met een chronische ziekte: leren aanvaarden dat iets moeilijk kan zijn en tegelijk beseffen dat het erger zou kunnen.
Wat vaak onzichtbaar blijft voor de buitenwereld, is de mentale impact van Crohn. Mensen zien mij meestal lachen, werken en functioneren, maar ze zien niet de voortdurende onzekerheid die op de achtergrond aanwezig is. Zal vandaag een goede dag zijn? Durf ik spontaan iets af te spreken? Is er wel een toilet in de buurt? Het zijn vragen waar veel mensen nooit bij hoeven stil te staan, maar die voor mij vanzelfsprekend zijn geworden.
Daarnaast is er ook onzekerheid over de toekomst. Zal ik nog iemand ontmoeten die mij volledig aanvaardt, inclusief mijn onzichtbare ziekte? Iemand die begrijpt dat ik soms moet afzeggen, dat mijn energie beperkt kan zijn en dat Crohn deel uitmaakt van wie ik ben, zonder mij volledig te definiëren. Het zijn vragen die me soms bezighouden, net omdat een chronische ziekte niet alleen je lichaam beïnvloedt, maar ook je zelfbeeld en je kijk op relaties.
Toch wil ik niet dat Crohn mijn identiteit bepaalt. Ik ben meer dan mijn diagnose. Ik ben iemand met dromen, ambities, humor en doorzettingsvermogen. Elke dag leer ik opnieuw omgaan met een lichaam dat niet altijd doet wat ik wil. Soms lukt dat beter dan andere dagen. En dat is oké.
Leven met Crohn is geen rechte weg. Het is een pad vol bochten, onverwachte obstakels en voortdurende aanpassingen. Het vraagt geduld, veerkracht en de moed om telkens opnieuw op te staan, ook wanneer het moeilijk is. Niet omdat ik altijd sterk ben, maar omdat ik geen andere keuze heb dan vooruit te blijven gaan.
Misschien is dat wel de grootste les die Crohn mij heeft geleerd: kracht zit niet in nooit vallen, maar in telkens opnieuw de moed vinden om verder te gaan. En hoewel mijn ziekte onzichtbaar is voor velen, is mijn verhaal dat niet. Door het te delen hoop ik dat er meer begrip ontstaat voor iedereen die dagelijks leeft met een chronische, onzichtbare aandoening.